LawyrupBurgerlijk wetboekVerbintenissenrecht (Boek 6 B.W.)Overeenkomsten in het algemeen (Titel 5, Boek 6 B.W.)Het totstandkomen van overeenkomsten (Afd. 2, Titel 5, Boek 6 B.W.)

Het totstandkomen van overeenkomsten (Afd. 2, Titel 5, Boek 6 B.W.)

Inleiding totstandkoming van overeenkomsten

De wet regelt het tot stand komen van overeenkomsten in het bijzonder in Afd. 2, Titel 5, Boek 6 B.W.. Als onderdeel van het verbintenissenrecht zijn hierbij de algemene regels van het verbintenissenrecht (Titel 1, Boek 6 B.W.) mede van toepassing op de overeenkomst. Immers is dit de rechtshandeling waarbij over en weer verbintenissen worden aangegaan. Dus regels over wilsovereenstemming, verklaring en vertrouwen zijn van belang.

Ook de verjaringsregels kunnen een rol spelen. Zie bvb. Hof Leeuwarden-Arnhem d.d. 27-03-2018 (Midreth) (r.o. 4.5). In die procedure strandde de vordering tot vernietiging (of aanpassing) van een rechtshandeling op de korte verjaringstermijn van 3 jaar (art. 3:52 lid 1 B.W.).

Aanbod en aanvaarding

De wet geeft in art. 6:217 B.W. t/m art. 6:225 B.W. de spelregels voor het tot stand komen van de overeenkomst, door middel van aanbod en aanvaarding. Een overeenkomst komt tot stand door aanbod en aanvaarding daarvan (art. 6:217 B.W.). Bij de onderhandeling over aanbod en aanvaarding – dus gedurende de zogeheten precontractuele fase – moeten de partijen zich gedragen overeenkomstig de eisen van redelijkheid en billijkheid (voor 1992 werd gesproken van de precontractuele goede trouw). Zij moeten hun gedrag daarbij mede laten bepalen door elkaars gerechtvaardigde belangen.

De partij die in strijd met de redelijkheid en billijkheid de onderhandelingen afbreekt, kan daardoor aansprakelijk worden en kan worden veroordeeld om de andere partij schadeloos te stellen. De grondslag voor deze aansprakelijkheid is in beginsel onrechtmatige daad (zie ook de pagina Onrechtmatige daad). De Hoge Raad heeft zich over dit leerstuk voor het eerst uitgesproken in het arrest Plas/Valburg en heeft nadien verschillende arresten gewezen waarin dit verder is uitgewerkt. In het e-Book Precontractuele goede trouw wordt deze jurisprudentie behandeld (zie de pagina e-Books).

Aanbod

Een aanbod kan herroepelijk zijn of onherroepelijk. Een onherroepelijk aanbod is een aanbod waarin de aanbieder zich onvoorwaardelijk verbindt de overeenkomst aan te gaan, indien en zodra de wederpartij het aanbod aanvaardt (art. 6:219 lid 3 B.W.).

De tegenhanger van het onherroepelijk aanbod is een zgn. vrijblijvend aanbod. Een vrijblijvend aanbod kan zelfs nog na aanvaarding door de wederpartij worden ingetrokken, mits “onverwijld”  (art. 6:219 lid 2 B.W.).

Een aanbod kan in het algemeen worden herroepen (ingetrokken), tenzij het een termijn voor aanvaarding bevat. Bevat het aanbod een termijn voor aanvaarding, dan moet het gedurende die termijn gestand gedaan worden (art. 6:219 lid 1 B.W.). Bevat het geen termijn, dan kan het worden herroepen zolang het niet is aanvaard (tenzij het een vrijblijvend aanbod is dus). De herroeping kan slechts geschieden, zolang het aanbod niet is aanvaard en evenmin een mededeling, houdende de aanvaarding is verzonden.

Het aanbod kan heel eenvoudig zijn (een product in een winkel met een prijsje) en de aanvaarding ook (je legt het in je winkelmandje). Maar het kan ook gaan om ingewikkelde onderhandelingen, met loven en bieden over en weer.

Toepasselijkheid algemene voorwaarden

Bij het doen van een aanbod (en bij de reactie op het aanbod) is het voor de toepasselijkheid van algemene voorwaarden belangrijk dat de toepasselijkheid op de juiste manier wordt bedongen bij het aanbod (en evt. wordt afgewezen bij aanvaarding). Zie ook het blog over de uitspraak inzake battle of forms en de pagina Algemene voorwaarden.

Bepaalbaarheid

De inhoud van wat is afgesproken moet bepaalbaar zijn  (art. 6:227 B.W.).

Vormvereiste

Voor de totstandkoming van overeenkomsten is in beginsel geen vorm vereist. Slechts in sommige gevallen zal een schriftelijke overeenkomst wettelijk verplicht zijn. In beginsel is een mondelinge overeenkomst niet minder geldig. Art. 6:226 B.W. geeft hierover nadere regels. Schriftelijk mag ook digitaal zijn (art. 6:227a t/m c B.W.).

Dwaling

Een belangrijk rechtsmiddel – hoewel de rechter in de regel niet snel zal toewijzen – is het inroepen van de vernietiging van een overeenkomst op grond van dwaling (art. 6:228 B.W.).

Wanneer de wederpartij aanpassing van de overeenkomst voorstelt, dan kan dit de vernietiging wegnemen (art. 6:230 lid 1 B.W.).

Ook kan de rechter de overeenkomst aanpassen (art. 6:230 lid 2 B.W.).

Auteur & Last edit

[MdV, 7-04-2018; bijgewerkt 6-04-2019]

0 votes, average: 0,00 out of 50 votes, average: 0,00 out of 50 votes, average: 0,00 out of 50 votes, average: 0,00 out of 50 votes, average: 0,00 out of 5 (0 votes, average: 0,00 out of 5)
You need to be a registered member to rate this.

Over Lawyrup

De website van Lawyrup bevat knowhow over vermogensrecht, civiel proces- en executierecht en insolventierecht. Elke Paragraaf, Afdeling, Titel en Boek van de wet heeft een pagina. Elke pagina geeft een toelichting op de wet met links naar de actuele wettelijke bepalingen op “wetten overheid”. Daarnaast behandelt Lawyrup de bijbehorende relevante rechtspraak met ECLI-links.